TANNAMTU.ID.VN TRÒN 10 TUỔI

Thưa các quý vị và các bạn!

Năm 1999, báo Sài Gòn Giải Phóng đưa tin: Hội đồng Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh (HĐND TP HCM) quyết định đặt tên đường mang tên học giả Nguyễn Văn Vĩnh (1882-1936) tại quận Tân Bình.

Tôi lắng nghe phản ứng của dư luận xã hội, thấy rất ít người để tâm và bộc lộ cảm xúc với quyết định này của TP HCM, vì thực chất, dư luận đều không biết Nguyễn Văn Vĩnh là ai?! Tuy nhiên, với một số dân cư sinh sống tại quận 8 ở Sài Gòn thời chế độ Việt Nam Cộng hoà (trước 1975), và nhóm nhà văn, nhà báo, nhà nghiên cứu xã hội học gạo cội ở Việt Nam ngày đó, có người đã bộc lộ với hậu duệ của người học giả mang tên đường mới, sự hoan hỉ kèm lời chúc mừng thân thiện. Họ có tâm sự giống nhau về sự việc, rằng: Chính quyền cũ đã từng đặt tên Nguyễn Văn Vĩnh ở một con đường tại quận 8, năm 1978 Chính quyền mới đã hạ xuống, giờ sau hơn hai chục năm, họ lại quyết định dựng lên… Là việc đương nhiên!

Còn riêng đối với tôi, vấn đề không đơn thuần để lý giải như vậy!

Trước tiên, quyết định này của HĐND TP HCM chí ít cũng thể hiện lòng trắc ẩn của bộ máy Chính quyền, trước một nhân vật lịch sử không dễ lãng quên, một con người mà trong quá khứ họ đã từng phủ nhận. Quyết định này còn tác động tích cực tới đa phần hậu duệ trong gia tộc Nguyễn Văn Vĩnh, đặc biệt là lớp cháu con sinh ra dưới chế độ Việt Nam Dân chủ Cộng hoà (VNDCCH) ở phía Bắc đất nước.

Họ, những con cháu của học giả Nguyễn Văn Vĩnh thấm thía đến tận ruột, cái quyết định tưởng như ‘thủ tục’ kia, nhưng đối với những kẻ coi cái liêm sỉ là thứ nhất, thì đây là sự an ủi đáng kể lòng tự tôn về nguồn cội, về danh dự, và họ lạc quan coi đây là cơ hội để tìm đến sự thật trắng đen, về một quá khứ thiếu chân thực của dư luận đối với người bố, người ông của mình.

Trải dài suốt nhiều chục năm, những hậu duệ của Nguyễn Văn Vĩnh đã từng chịu quá nhiều sức ép trong đời sống tinh thần và cả cuộc sống vật chất do mang danh là dòng giống của kẻ ‘thân Pháp’! Họ, từng bị coi là những đối tượng có nguồn gốc ‘nguy hiểm’, thiếu tin cậy nhìn từ góc độ của Chủ nghĩa Lý lịch toàn trị, vì thế, cái quyết định của Chính quyền TP HCM sao có thể hiểu là ‘tự nhiên’ được?!

Tới ngày Trời… dần sáng.

• Tháng Sáu năm 2002, lần đầu tiên, nhân ngày Báo chí Cách Mạng VN, thông qua báo chí, công chúng, dư luận và giới truyền thông đã được biết đến cuộc hội thảo (vì lý do ‘tế nhị’, Ban Tổ chức đã đặt là… Toạ đàm) về nhân vật lịch sử Nguyễn Văn Vĩnh, tổ chức tại Bảo tàng Cách mạng Việt Nam do Hội Khoa học Lịch sử phối hợp cùng gia đình thực hiện.
• Năm 2004, nhân kỷ niệm 85 năm bãi bỏ chữ Nho, và 80 năm đưa chữ Quốc ngữ vào dạy ở cấp tiểu học tại Việt Nam, báo Quân Đội ND Chủ Nhật ngày 28/11, trang trọng đăng bài ‘Nhà báo Nguyễn Văn Vĩnh với sự ra đời của chữ Quốc ngữ’.
• Năm 2005, lần đầu tiên, Liên hiệp các Hội Khoa học Việt Nam cùng gia đình học giả Nguyễn Văn Vĩnh, tổ chức mời các nhà nghiên cứu, nhà văn, nhà giáo, nhà báo, nhà sử học… Về dâng hương tại phần mộ học giả Nguyễn Văn Vĩnh ở Phượng Dực, Thường Tín, Hà Tây (nay là Phú Xuyên, Hà Nội).
• Năm 2007, sau một năm miệt mài, gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh đã thành công việc cho ra đời bộ phim tài liệu lịch sử ‘Mạn đàm về Người Man di hiện đại’, nói về con người và sự nghiệp của học giả Nguyễn Văn Vĩnh.

Bộ phim đã nhanh chóng được giới thiệu và trình chiếu ở một số trường đại học như: Đại học Văn hoá, Đại học Sư phạm, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn Hà Nội, cơ quan Tỉnh uỷ tỉnh Quảng Nam… Với lý do: Nguyễn Văn Vĩnh, người đồng chí số một của Nhà cách mạng Phan Châu Trinh!

Cũng trong năm 2007, nhân kỷ niệm 100 năm Đông Kinh Nghĩa thục, 100 năm ra đời tờ báo chữ Quốc ngữ đầu tiên ở Bắc kỳ ‘Đăng Cổ Tùng Báo’, bằng những mối quan hệ riêng, gia đình kết hợp với một số các nhân sĩ có uy tín, được xã hội nể trọng, đã tổ chức buổi lễ trang trọng nhân ngày sinh lần thứ 125 của học giả Nguyễn Văn Vĩnh.

• Năm 2008, theo lời mời của HĐND thành phố Montpellier – Cộng hoà Pháp, Bộ phim tài liệu lịch sử ‘Mạn đàm về Người Man di hiện đại’ đã được trình chiếu bản rút gọn 60 phút, tại Các Viện Đại học thành phố Montpellier nhân ngày Quốc tế Pháp ngữ Francophonie 20/3.
• Năm 2009, Bộ phim tài liệu ‘Mạn đàm về Người Man di hiện đại’ được Đại sứ quán nước Cộng hoà Pháp chính thức ra Thông cáo báo chí, tổ chức mời công chiếu tại Trung tâm văn hoá Pháp L’Espace ở Hà Nội.
• Năm 2011, sau nhiều thập niên cân nhắc, hậu duệ trong gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh đã thành công trong việc tìm được phần mộ của thi sỹ nổi tiếng Nguyễn Nhược Pháp (1914-1938, con trai thứ tư của học giả Nguyễn Văn Vĩnh) bị thất lạc suốt gần năm chục năm, và quy tập về khu nghĩa trang gia đình tại Phượng Dực, Phú Xuyên, Hà Nội.

Xã hội truyền thông đã bị sự kiện này cuốn hút khi ‘phát hiện’ ra gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh, một gia tộc liên quan tới thật nhiều những dấu ấn trong đời sống văn hoá, lịch sử, và các cuộc cách mạng, thông qua những người con giàu năng lực đã nhiệt tâm cống hiến sức lực cho sự tồn vong và phát triển của dân tộc này.

Kết quả giản dị

Chứng kiến hàng loạt các diễn biến tích cực của xã hội mang tính vinh danh những cống hiến của học giả Nguyễn Văn Vĩnh trong lịch sử, điều có phần trái với thực tế truyền thông trong suốt hơn nửa thế kỷ, khi người đời chỉ loáng thoáng được biết về một Nguyễn Văn Vĩnh ‘thân Pháp’, là nhà báo… Người đầu tiên dịch triết học, văn học kinh điển của các danh nhân nổi tiếng thế giới từ tiếng Pháp ra tiếng Việt, người có nhiều can dự tới quá trình phát triển chữ viết tiếng Việt dùng chữ cái La Tinh, giúp nó thành thứ chữ viết phổ thông, và trở thành Quốc tự…

Những người quan tâm mang trong lòng sự kính trọng một bậc hiền tài, nhiều cống hiến trí tuệ cho dân tộc, đều nhận ra việc, các cơ quan có trách nhiệm của Nhà nước thường tránh đề cập cụ thế, họ hạn chế, dè dặt trong việc phổ biến, và đưa những thông tin thật về con người và sự nghiệp của học giả Nguyễn Văn Vĩnh, thậm chí họ còn có cả những nhận định phiến diện, không quan tâm tới sự thật khách quan và nội dung các di cảo lịch sử của và liên quan đến Nguyễn Văn Vĩnh. 

Đáng buồn hơn, là việc có không ít những gương mặt nhân danh ‘Nhà Khoa học’, ‘Nhà Nghiên cứu’, ‘Nhà phát ngôn’ đại diện cho các chuyên ngành văn hoá, lịch sử, xã hội, tuy họ mang trong lòng nỗi niềm trân trọng sự thật, kính nể tài năng xuất chúng của một người tài khi nhắc đến Nguyễn Văn Vĩnh, xong họ vẫn không vượt qua được sự ám ảnh tâm lý, những mặc cảm cá nhân… Do xã hội truyền thông dựng lên, nên họ đã không ‘muốn’ nói đến tận cùng những giá trị vĩnh hằng mà ông đã dâng hiến cho lịch sử văn hoá dân tộc (ngoại trừ một số ít người, vì những lý do đặc biệt không thể can dự được).

Như một sự dồn nén lòng tự tôn, niềm tự hào về chính nghĩa, khao khát sự công bằng, cộng với sự thúc giục tâm linh, tháng 5 năm 2012, để góp phần vào việc hiểu đúng, làm rõ từng lĩnh vực những hoạt động liên quan đến sự nghiệp, gắn với thân phận học giả Nguyễn Văn Vĩnh, mà ở con người thật, nó khác rất xa với những lập luận mơ hồ trong xã hội, vì vậy, hậu duệ của dịch giả, nhà báo Nguyễn Văn Vĩnh quyết định lập trang thông tin điện tử (website) Tannamtu.com!

Trang tin nhắm vào việc trình bày những tư liệu có thực, những nội dung đa dạng với chủ đích lâu dài, trong sự nghiệp đồ xộ về văn hoá của Tân Nam Tử – Nguyễn Văn Vĩnh, qua đó giúp những người quan tâm, những người hâm mộ và cả các cơ quan có trách nhiệm có được sự hiểu biết cần thiết, khách quan về một nhân vật lịch sử cần được trân trọng đúng mức, tránh cách hiểu méo mó, mơ hồ do định kiến chính trị và vì thiếu thông tin. Điều này còn có ý nghĩa với cả những thành viên là hậu duệ trong gia tộc Nguyễn Văn Vĩnh.

Trang tin Tannamtu.com đã chính thức được khai trương và công bố, trong buổi lễ long trọng được phối hợp tổ chức giữa Quỹ Văn hoá Phan Châu Trinh và gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh nhân 130 năm ngày sinh của ông, tổ chức tại Nhà khách Chính phủ (số 2 Lê Thạch) ở Hà Nội.

Kết quả đáng kể

• Năm 2013, lần đầu tiên, Nhà Xuất bản Tri Thức là nơi đầu tiên (tính từ chế độ VNDCCH 1945) phát hành những cuốn sách đầu tiên nói về sự nghiệp văn hoá của học giả Nguyễn Văn Vĩnh.

Sự kiện này như làm thức tỉnh giới truyền thông, họ đã liên tiếp đăng các bình luận, tổ chức toạ đàm bàn về sự ra đời những di cảo của Nguyễn Văn Vĩnh, cùng các sử liệu, các bài viết đánh giá về Nguyễn Văn Vĩnh.

• Năm 2016, Quỹ Văn hoá Phan Châu Trinh do nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình làm Chủ tịch, đã ký quyết định vinh danh học giả Nguyễn Văn Vĩnh là Danh Nhân Văn Hoá Việt Nam.
• Năm 2018, một lần nữa, Nhà Xuất bản Phụ nữ đã phát hành tiếp hai cuốn sách, một cuốn chọn lọc các bài viết của học giả Nguyễn Văn Vĩnh bàn về cuộc cách mạng giải phóng phụ nữ ở Việt Nam đầu thế kỷ 20, một cuốn khác gồm toàn bộ các sáng tác với các loại hình nghệ thuật khác nhau như thơ, kịch, truyện ngắn và phê bình văn học của thi sỹ Nguyễn Nhược Pháp.
• Năm 2019, tại thành phố Đà Nẵng, lần đầu tiên tại một hội thảo khoa học nhân kỷ niệm 100 năm chữ Quốc ngữ chính thức trở thành Quốc tự của người dân Việt Nam, do Hội Khoa học Lịch sử thành phố Đà Nẵng chủ trì, đã chính thức mời đại diện của gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh tham dự và trình bày tham luận.
• Năm 2020, trong chương trình phát sóng trực tiếp nhân 75 năm thành lập nước VNDCCH, Đài THTW của nước CHXHCN Việt Nam, khi vinh danh vai trò lịch sử đặc biệt của người con trai thứ bẩy của học giả Nguyễn Văn Vĩnh, đã trang trọng bình luận: “Ông Nguyễn Dực được thừa hưởng nền giáo dục và truyền thống của gia đình, và người đứng đầu gia đình là người cha của ông, học giả nổi tiếng Nguyễn Văn Vĩnh…”.

Tóm tắt những sự kiện có tính dẫn chứng nêu trên, và nhiều diễn biến khác, cùng với những di cảo và những khảo luận của xã hội trong tiến trình lịch sử suốt 100 năm qua liên quan đến sự nghiệp của học giả Nguyễn Văn Vĩnh và gia đình, đã được trình bày có trách nhiệm, có hệ thống trên trang tin Tannamtu.com.

Tannamtu.com ở một phạm vi nhất định, cho đến lúc này, đã hoàn thành được vai trò đại diện cho học giả Nguyễn Văn Vĩnh trong việc giới thiệu với hậu thế, biết và hiểu đầy đủ hơn thông qua những tư liệu có thật, về những đóng góp đa dạng của ông trong văn hoá, văn học lịch sử cùng những tư tưởng tiến bộ mà Nguyễn Văn Vĩnh đã dâng hiến cho xã hội Việt Nam trong ba thập niên đầu của thế kỷ 20.

Dù bị hạn chế, Tannamtu.com vẫn trở thành diễn đàn chuyên đề, liên quan đến những đóng góp đặc biệt của học giả Nguyễn Văn Vĩnh vào tiến trình hình thành nền văn học chữ Quốc ngữ ở Việt Nam, cơ sở cho một nền giáo dục hiện đại, tạo ra tính độc lập và bản sắc riêng của người Việt, thay thế nền giáo dục tầm chương trích cú chỉ phục vụ cho bộ máy quan trường kéo dài gần mười thế kỷ ở Việt Nam,  ảnh hưởng của Phong kiến Trung Hoa, tồn tại trên nền tảng chữ viết Hán – Nôm.

Tannamtu.com chỉ có một, hai trăm người đọc vào giai đoạn khi nó mới ra đời, nay đã nâng lên mức cả ngàn người tìm kiếm mỗi ngày. Trang web không phải trang tin thời sự, không có các mục giải trí, quảng cáo… Tuy nhiên số lượng độc giả tìm đến ngày càng tăng.

Mặc dù tính tương tác của trang tin với các độc giả có phần hạn chế, song Trang web luôn trân trọng, thẳng thắn phúc đáp kịp thời những mối quan tâm và thắc mắc của độc giả từ bốn phương đặt ra, về mọi khía cạnh liên quan đến con người và sự nghiệp của học giả Nguyễn Văn Vĩnh cũng như gia đình.

Chuyên mục Văn hoá của Đài Phát thanh Quốc tế Pháp (RFI) đã ba lần phát phỏng vấn trực tiếp trang tin Tannamtu.com, về một số cống hiến của Nguyễn Văn Vĩnh trong lĩnh vực văn hoá, báo chí, điện ảnh và sự nghiệp xây dựng chiếc cầu nối văn hoá Đông – Tây của ông.

Trang tin đã sử dụng một cách chắt lọc, thận trọng những nguồn tư liệu lịch sử do bạn đọc bốn phương gửi tới với sự nhiệt tình, lòng kính trọng và cả nỗi xót xa về những bất công trong quá khứ, thiếu công bằng trong việc ứng xử với một người đã có nhiều công lao dành cho xã hội như Nguyễn Văn Vĩnh.

Trang tin cũng nhận được rất nhiều sự quan tâm, chia sẻ của nhiều nhà khoa học, các nhà nghiên cứu, các nhà văn, nhà báo, các nhân sĩ và người hâm mộ ở nhiều thế hệ, nhiều nền chính trị khác nhau, bày tỏ sự hiểu biết với tính chuyên môn, sâu sắc về dịch giả, nhà báo Nguyễn Văn Vĩnh. Điều này đã giúp cho Tannamtu.com ngày càng phong phú, nâng cao dần tính trách nhiệm, chất lượng nội dung trước một đề tài lịch sử với nhiều dấu ấn.

Tannamtu.com đã mặc nhiên trở thành sự giác ngộ cho chính những thành viên là hậu duệ của học giả Nguyễn Văn Vĩnh, tạo cơ sở để vượt qua quãng đường dài của lịch sử để hiểu đúng về các bậc tiền bối ngay trong gia tộc mình. Kết quả này đã mang đến một giá trị có ý nghĩa tâm linh bất diệt, nó đã như một sự an ủi các vong hồn cao quý của những người thân đã khuất trong một dòng họ.

Lòng biết ơn

Nhân việc Tannamtu.com tròn 10 tuổi, BBT chúng tôi xin được cúi mình nói lời biết ơn trước tiên là dành cho những vong linh linh thiêng trong gia tộc, sau nữa là các thành viên trong gia đình dòng họ, đã luôn che chở, hỗ trợ, hậu thuẫn bằng nhiều cách khác nhau, động viên, chia sẻ và tin tưởng vào từng bước đi từ lúc trang tin chập chững đến sự vững vàng ngày hôm nay.

Tannamtu.com vô cùng biết ơn sự quý trọng, cũng như lòng ngưỡng mộ của các bạn độc giả từ khắp nơi ở Việt Nam và các quốc gia xa xôi trên Thế giới, đã luôn cổ vũ và động viên trang tin. BBT chúng tôi coi các độc giả là nguồn động lực chính, giúp chúng tôi tin vào những nỗ lực của mình trong việc làm sáng tỏ sự thật về một Nguyễn Văn Vĩnh hiếm thấy trong lịch sử văn hoá nước nhà.

Thay mặt BBT Tannamtu.com, tôi xin được nói lời mang ơn với các cộng sự, các cộng tác viên gần xa đã không quản khó khăn, chân thành giúp đỡ trang tin một cách vô điều kiện trong nhiều lĩnh vực mà không mảy may bận lòng đến những yêu cầu về quyền lợi vật chất hay tiền bạc…

Vì trình độ rất hạn chế, chúng tôi thành thật xin lỗi một lần nữa, các quý vị và các bạn độc giả của Tannamtu.com về những khiếm khuyết kỹ thuật, về những chi tiết, dữ kiện lịch sử chưa hoàn toàn xác thực trong quá trình đưa tin.

Chúng tôi cũng xin lỗi do đã từng không đáp ứng được những nguyện vọng của một số các độc giả, đề nghị trang tin chúng tôi cung cấp một số tư liệu hệ thống các di cảo của Nguyễn Văn Vĩnh, không phải vì chúng tôi khắt khe hay e ngại điều gì liên quan đến những khía cạnh nhạy cảm của đề tài, mà đơn giản, vì chúng tôi không có nhân sự và quá eo hẹp về thời gian cho công việc soạn thảo.

Để xứng đáng với lòng ngưỡng mộ của các quý vị và các bạn độc giả gần xa, để không phụ lòng tin của các thành viên là hậu duệ trong gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh, để làm mát lòng các vong linh linh thiêng trong một gia tộc, chúng tôi sẽ tiếp tục cố gắng hết lòng từ mọi góc độ, nhằm nâng cao hơn nữa những giá trị và nội dung có thật của một gia tộc, của một ‘Người công dân vĩ đại’ – Nguyễn Văn Vĩnh.

Xin được kính chúc các quý vị và các bạn, cùng các thành viên là hậu duệ của gia tộc học giả Nguyễn Văn Vĩnh ở mọi miền trái đất muôn sự tốt lành!

BBT chúng tôi rất mong đợi lòng trắc ẩn, sự quan tâm, chia sẻ, động viên và góp ý của các quý vị và các bạn!

Xin cảm ơn một lần nữa!

Trân trọng!

NGUYỄN LÂN BÌNH.

Tọa đàm về học giả Nguyễn văn Vĩnh do báo Thể thao Văn hóa thực hiện (Trích từ kênh Truyền hình của Thông tấn xã Việt Nam)