GIỖ NGUYỄN VĂN VĨNH LỊCH ÂM 12/3.

 GIỖ NGUYỄN VĂN VĨNH LỊCH ÂM 12/3.

Thưa các quý vị và các bạn! Người Anh nói: Đừng bao giờ nói không bao giờ! (Never say never!), có lẽ, cá biệt trong trường hợp học giả Nguyễn Văn Vĩnh, điều này không phù hợp. Nhận thức chủ quan như vậy, vì thực tế, đã cả thế kỷ qua, không biết bao nhiêu giấy mực và nghĩ suy của người đời dành cho Nguyễn Văn Vĩnh, song không bao giờ thiên hạ thấy như vậy là đủ! Năm 2014, ALPHA-BOOOKS chính thức ra mắt bộ sách ‘Góc nhìn sử Việt’, gồm 34 cuốn. Thật bõ công trông đợi cho những người trân trọng, ấp ủ những gì là sự thật của quá khứ, nhưng lại phải sống trong một cuộc đời theo tư tưởng áp đặt, và những luận điệu phục vụ ý đồ ‘lịch sử do họ muốn chứ không phải như nó vốn có’. Thật sự biết ơn Ban Biên soạn bộ sách ‘Góc nhìn sử Việt’ khi ra mắt cuốn Nguyễn Văn Vĩnh. Thực chất, cuốn sách về cơ bản, có nội dung là sự phát hành lại cuốn NGUYỄN VĂN VĨNH của tác giả Nhất Tâm, xuất bản trong chủ đề: Những mảnh gương Tân Việt, in ở Sài Gòn năm 1957.

Bản scan cuốn sách của Nhất Tâm

Nhân danh là người biên soạn bộ sách dự kiến 14 tập, chọn lọc các bài viết của học giả Nguyễn Văn Vĩnh bằng cả tiếng Việt và tiếng Pháp, về tất cả các lĩnh vực: khoa học, xã hội, lịch sử, văn hóa, chính trị…. trong 30 năm làm báo của ông, tôi đã đặt kế hoạch cho tập 14 với ý thức là Tập Kết Thúc có nhan đề: “Những ngày cuối cùng và đám tang Nguyễn Văn Vĩnh”. Cuốn sách gồm những tư liệu mang tính tổng quát và chính xác về những gì đã diễn ra trong quá khứ, liên quan đến cái chết của ông. Tuy nhiên, cuốn NGUYỄN VĂN VĨNH của Nhất Tâm, được ALPHA-BOOOKS tái bản năm 2014, cho dù chưa nêu được thật đầy đủ tâm tư, tình cảm, lòng quý trọng và sự biết ơn sâu nặng của người đương thời với người đã khuất, nhưng cũng đã thức tỉnh người đọc hôm nay, về một Nguyễn Văn Vĩnh với đầy ắp những tư chất của một người quân tử, người xuất chúng, cùng vô vàn những thể hiện của con người sống có đạo đức, có khát vọng và lý tưởng rõ ràng. Giấy trắng mực đen còn nguyên, quá khứ vẫn nguyên vẹn trên trang báo vào ngày thứ Tư, 6/5/1936, trước tang lễ Nguyễn Văn Vĩnh hai ngày, tờ Trung Bắc Tân Văn phát hành ở Hà Nội, trong mục điểm tin phản hồi của xã hội trước sự kiện Nguyễn Văn Vĩnh từ trần, đã thống kê từ nhiều báo nổi tiếng phát hành trong Nam kỳ như:
  • Việt Nam Báo – Chủ bút Nguyễn Phan Long.
  • Sài Gòn – Chủ bút Nguyễn Đức Nhuận.
  • Công Luận – Chủ bút Tô Ngọc Dương.
  • Tân Văn – Chủ bút Phan Văn Thiết.
  • Đuốc Nhà Nam – Chủ bút Nguyễn Văn Sâm.
  • Lục Tỉnh Tân Văn – Chủ bút Nguyễn Văn Của
  • Mai – Chủ bút Đào Trinh Nhất.
Cùng rất nhiều báo tiếng Việt và tiếng Pháp khác nữa…..            

Ảnh một vài các nhân sĩ cùng thời, trong số những người có bài điếu, viếng tang Nguyễn Văn Vĩnh.

( Dương Bá Trạc 1884-1944, Trần Tuấn Khải 1895-1983, Nguyễn Phan Long 1889-1960) 

Đã qua hơn tám chục năm, vừa trọn một kiếp người, nhưng đọc lại những dòng nước mắt của người xưa trước sự ra đi mãi mãi của Nguyễn Văn Vĩnh, có lẽ, chỉ có những kẻ siêu đê tiện, mới bất chấp đạo lý, bất chấp sự thật, uốn cái lưỡi rắn độc, nói xấu một cách thô bỉ về con người quá cố này, mà không thấy bị lương tâm cắn rứt, phỉ nhổ. Riêng về nhân cách của con người vừa nằm xuống, một tờ báo đã viết giản dị thế này: “Tuy không có dịp gần-gũi ông nhiều, tuy về tư-tưởng chính trị của ông có đôi chỗ tôi không cùng ý kiến, nhưng hay tin ông Nguyễn Văn Vĩnh ra người thiên-cổ, tôi không khỏi ngậm-ngùi, thương tiếc một nhà-văn có công-nghiệp với báo-giới, với nền văn-học xứ này, vừa là một nhà chính-trị có lương-tâm, tiết-tháo….”. Cũng nói về bản chất ấy của Nguyễn Văn Văn Vĩnh, một báo khác đã viết: “…Tôi chỉ nhớ rằng trước kia, trái với một người ở Nam-kỳ đây tự xưng là đại chính-trị-gia, đã viết trên báo Tribune Indochonoise (Diễn đàn Đông dương. B/t) phản đối việc cụ Phan Chu Trinh về nước, ông Vĩnh là một người Việt-nam đã có can đảm cùng bốn người Pháp ký dưới một lá đơn, xin cho cụ Phan Chu Trinh khỏi chết…. Dám ký tên vào lá đơn ấy trong khi mọi người – cho đến cả người Pháp – cũng đều cho là một sự nguy-hiểm không dám buộc vào mình, và sau khi ấy ông Vĩnh bị một vị quan lớn đòi đến cho hay rằng: ‘Ở Côn-nôn còn rộng chỗ… Chú hãy liệu lấy…!’. Đủ cho ta biết sự can-đảm và tiết-tháo của nhà chính-trị được anh em ở Bắc tin cậy và nhiều phen cử lên làm đại-biểu. Nếu người chết còn gặp nhau ở thế-giới khác, ông Vĩnh gặp cụ Phan Chu Trinh không như ai, đến nỗi hổ thẹn…”. Để biết thêm suy nghĩ của đồng bào ta, cảm phục và nghĩ gì về nhãn quan đạo đức của Nguyễn Văn Vĩnh trong ngày từ biệt ông, một báo khác của Nam kỳ giãi bày: “Ông Nguyễn văn Vĩnh lại thường nói với những người chung quanh ông rằng: ‘Làm người, theo như tôi, cần có đức-dục hơn trí-dục – Sĩ khả sát bất khả nhục. Kẻ sĩ nào cũng cần lấy câu châm ngôn đó làm câu kinh nhật tụng. Người học-trò mà thiếu nhân-cách, không tiết-tháo, thì có học cũng như không, tệ hơn nữa là có hại cho nòi-giống…’. Người đã biết nói ra câu ấy thì dù sao cũng không đến nỗi làm những việc nhuốc-nhơ, hèn-hạ như một vài nhà chính-trị ta đã biết. Tôi khen ông Vĩnh ở chỗ đó. Tôi trọng ông cũng ở chỗ đó. Và cái chết của ông làm cho tôi ngậm-ngùi tiếc-thương cũng vì chỗ đó….!  ”.

Tang lễ Nguyễn Văn Vĩnh do Chi Hội Tam điểm và Hội Nhân quyền Hà Nội tổ chức tại số nhà 107 phố Trần Hưng Đạo (Thời Pháp thuộc là Gambetta) vào ngày 8/5/1936

Còn quá nhiều những cảm nhận sâu nặng của những đồng nghiệp, những chí sĩ, những người dân bình thường đặt niềm tin vào một con người trung thực, tài năng như Nguyễn Văn Vĩnh. Chúng tôi hi vọng đến một ngày, sẽ được trình bày trong cuốn sách dự kiến“Những ngày cuối cùng và đám tang Nguyễn Văn Vĩnh”. Nhân ngày giỗ của một Người công dân vĩ đại, một Tân Nam Tử đích thực của dân tộc Việt ở nửa đầu của thế kỷ 20, chúng tôi xin trích thêm một đoạn than khác, cũng trên một tờ báo ở Sài Gòn, liên quan đến sự ra đi vĩnh viễn của nhà báo Nguyễn Văn Vĩnh. Có lẽ, bất cứ ai khi có cơ hội đọc đến những dòng này, sẽ ngẫm ra ở góc nào đó, rằng điều gì trong suốt gần thế kỷ qua, đã nuôi dưỡng nhóm người ‘bảo hoàng’ ôm ấp cái ác ý về Nguyễn Văn Vĩnh, ngụy tạo một hình ảnh bằng những định kiến, nhằm che lấp con người này, khi thấy một nhà cách mạng uy tín, nhà báo, nhà văn, là Dương Bá Trạc (1884-1944), người từng bị án 15 năm tù vì tham gia Đông Kinh Nghĩa Thục, và là anh ruột nhà văn hóa Dương Quảng Hàm, đã phải ‘rên’ lên rằng: DANH KIA CÒN THỌ CHÁN, VĂN CHƯƠNG SỰ NGHIỆP ĐẤT KHÔN VÙI. MẠNG VẬY BIẾT LÀM SAO, TÀI TRÍ THÔNG MINH TRỜI VẪN GHÉT.

Thế hệ các cháu, chắt…. tập trung tưởng nhớ Nguyễn Văn Vĩnh trong ngày giỗ năm 2018 ở Hà Nội.

Người đọc cũng sẽ có thêm cơ hội để nhìn thấy mọi sự chung quanh con người, sự nghiệp và những giá trị mà Nguyễn Văn Vĩnh để lại cho hôm nay, với một nhận định của người đương thời, thật có một không hai về ông: “Có người bảo: ‘Ngọc lành bị vết, tiên sinh trong lúc thiên-hạ khóc đã nỡ cười’, nhưng ta bảo, đêm vắng người thưa, tiên-sinh trong lúc thiên-hạ mê, một mình tỉnh…!”. Một lần nữa, chúng tôi xin được chia sẻ với các quý vị, các chị, các anh và các bạn, những người quý trọng và cả những người không muốn nói hay về Nguyễn Văn Vĩnh một chút tâm sự, như một nén hương trong ngày giỗ con người được coi là ‘ngọc báu’ này, như lời điếu của cụ Phan Bội Châu viết bằng chữ Hán, gửi từ Huế ra đám tang Nguyễn Văn Vĩnh ở Hà Nội, ngày 8/5/1936. Trích: “Vân hạc dục an chi, y ngô hữu ngũ châu tân não, kim khánh bất tằng huyền, khởi hữu như kim sơn, năng đoạt ngã tài nhân dĩ khứ…” (Mây hạc sẽ về đâu, ôi bạn ta ngọc báu của năm châu, kim khánh chửa từng đeo, há có như núi vàng mà cướp người tài mang đi mất…).* Trân trọng! BBT.TNT.com NGUYỄN LÂN BÌNH. *Người dịch từ Hán văn sang Việt văn: Tiến sĩ Văn học cổ Trần Thị Băng Thanh.                                    

3 Responses

  1. Kính thắp nén tâm hương tưởng nhớ Cụ Nguyễn Văn Vĩnh. Cảm ơn anh Nguyễn Lân Bình đã viết những dòng tâm huyết và chính xác!
    VG

  2. Cám ơn chú Bình.
    Một phong tục rất hay của dân VN là ngày giỗ để có dịp đại gia đình gặp lại nhau.
    Đời bay giờ có đổi một chút và cũng rất hay là không cần phải đích tôn khi nào cũng tổ chức mà là người nào có điều kiện hay thì giờ hoàn thành lễ giỗ.

    Cháu sẽ để lên Facebook của cháu bài chú viết.

    Cháu HC

    1. Xin chân thành cảm ơn các quý vị và các bạn, những người đã có tấm lòng, gửi những lời chia sẻ cùng nguyện vọng quý hóa đề nghị trang tin TNT.com thay mặt thắp nén hương, trân trọng tưởng nhớ học giả Nguyễn Văn Vĩnh trong ngày giỗ lần thứ 83 (12/3 Âm lịch – 16/4/2019).
      Ghi chú: cháu HC là chắt nội của học giả Nguyễn Văn Vĩnh, định cư ở nước ngoài từ lúc còn nhỏ, nhưng đã rất cố gắng học và viết tiếng Việt có kết quả tốt.
      Trân trọng!
      NLB

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Tìm kiếm

April 2024
M T W T F S S
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  
April 2024
M T W T F S S
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
2930  

Social Network