{"id":664,"date":"2012-07-27T16:47:00","date_gmt":"2012-07-27T09:47:00","guid":{"rendered":"http:\/\/www.levent.com.vn\/?p=664"},"modified":"2014-08-15T11:46:39","modified_gmt":"2014-08-15T04:46:39","slug":"nghi-ngoi-cuoi-tuan-chuyen-thnh-pho","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/?p=664","title":{"rendered":"Ngh\u1ec9 ng\u01a1i cu\u1ed1i tu\u1ea7n: Chuy\u1ec7n th&agrave;nh ph\u1ed1"},"content":{"rendered":"<p align=\"center\"><a href=\"https:\/\/tannamtu.id.vn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/120727_hicaxhitruynthng_thumb.jpg\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-663\" src=\"https:\/\/tannamtu.id.vn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/120727_hicaxhitruynthng_thumb.jpg\" alt=\"120727_hicaxhitruynthng_thumb.jpg\" width=\"484\" height=\"340\" srcset=\"https:\/\/tannamtu.id.vn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/120727_hicaxhitruynthng_thumb.jpg 484w, https:\/\/tannamtu.id.vn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/120727_hicaxhitruynthng_thumb-300x210.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 484px) 100vw, 484px\" \/><\/a><\/p>\n<p align=\"justify\">Quan t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c v\u00e0 b\u1ed9 m\u00e1y cai tr\u1ecb l\u1ed7i th\u1eddi c\u1ee7a x\u00e3 h\u1ed9i truy\u1ec1n th\u1ed1ng<\/p>\n<p align=\"justify\">H\u01a1n th\u00e1ng nay, tr\u00ean m\u1ea1ng xu\u1ea5t hi\u1ec7n m\u1ed9t website mang t\u00ean \u201ctannamtu.com\u201d, l\u00e0 chuy\u00ean trang d\u00e0nh vi\u1ebft v\u1ec1 nh\u00e2n v\u1eadt Nguy\u1ec5n V\u0103n V\u0129nh, nh\u00e0 canh t\u00e2n \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XX v\u1ed1n c\u00f3 m\u1ed9t b\u00fat danh mang t\u00ean \u201cT\u00e2n Nam T\u1eed\u201d, m\u00e0 l\u1ea7n ngh\u1ec9 ng\u01a1i cu\u1ed1i tu\u1ea7n c\u00e1ch \u0111\u00e2y kh\u00f4ng l\u00e2u c\u00f3 b\u00e0n \u0111\u1ebfn d\u01b0\u1edbi c\u00e1i t\u00ean \u201cNg\u01b0\u1eddi n\u01b0\u1edbc Nam m\u1edbi\u201d .<\/p>\n<p align=\"justify\">Nguy\u1ec5n V\u0103n V\u0129nh thu\u1ed9c l\u1edbp ng\u01b0\u1eddi theo xu h\u01b0\u1edbng Duy T\u00e2n. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t tr\u00e0o l\u01b0u ch\u00ednh tr\u1ecb v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a h\u00ecnh th\u00e0nh v\u00e0 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng m\u1ea1nh m\u1ebd v\u00e0o x\u00e3 h\u1ed9i Vi\u1ec7t Nam \u1edf \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc m\u00e0 \u1edf mi\u1ec1n B\u1eafc, t\u1eadp trung \u1edf th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i l\u00e0 phong tr\u00e0o l\u1eadp ngh\u0129a th\u1ee5c (tr\u01b0\u1eddng h\u1ecdc ki\u1ec3u m\u1edbi) v\u00e0 c\u00e1c cu\u1ed9c v\u1eadn \u0111\u1ed9ng qu\u1ea7n ch\u00fang c\u0169ng theo nguy\u00ean l\u00fd chung c\u1ee7a Phong tr\u00e0o Duy T\u00e2n l\u00e0 \u201ckhai d\u00e2n tr\u00ed-ch\u1ea5n d\u00e2n kh\u00ed-h\u1eadu d\u00e2n sinh\u201d.<\/p>\n<p align=\"justify\">M\u1ed9t trong nh\u1eefng trung t\u00e2m c\u1ee7a phong tr\u00e0o \u1edf H\u00e0 N\u1ed9i l\u00e0 \u0110\u00f4ng Kinh Ngh\u0129a Th\u1ee5c do c\u1ee5 C\u1eed L\u01b0\u01a1ng V\u0103n Can l\u00e0m th\u1ee5c tr\u01b0\u1edfng (hi\u1ec7u tr\u01b0\u1edfng). Trong s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tham gia s\u00e1ng l\u1eadp c\u00f3 Nguy\u1ec5n V\u0103n V\u0129nh, \u00f4ng c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi h\u0103ng say \u0111\u01b0a nh\u1eefng nh\u00e2n t\u1ed1 m\u1edbi v\u00e0o \u0111\u1eddi s\u1ed1ng x\u00e3 h\u1ed9i th\u1ecb d\u00e2n nh\u01b0 l\u00e0m b\u00e1o, di\u1ec5n k\u1ecbch, l\u00e0m phim, d\u1ecbch thu\u1eadt&#8230; v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 v\u1eadn \u0111\u1ed9ng ph\u00e1t tri\u1ec3n ch\u1eef qu\u1ed1c ng\u1eef.<\/p>\n<p align=\"justify\">N\u0103m 1907 l\u00e0 n\u0103m l\u1eadp \u0110\u00f4ng Kinh Ngh\u0129a Th\u1ee5c, c\u0169ng l\u00e0 n\u0103m t\u1edd \u201c\u0110\u0103ng C\u1ed5 T\u00f9ng B\u00e1o\u201d (v\u1ed1n ph\u00e1t tri\u1ec3n t\u1eeb t\u1edd c\u00f4ng b\u00e1o \u0110\u1ea1i Nam \u0110\u1ed3ng V\u0103n c\u1ee7a ch\u00ednh quy\u1ec1n) tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t t\u1edd b\u00e1o song ng\u1eef (H\u00e1n-Qu\u1ed1c ng\u1eef). V\u00ec \u00f4ng V\u0129nh l\u00e0 ch\u1ee7 b\u00fat n\u00ean t\u1edd b\u00e1o c\u1ed5 x\u00fay cho c\u00f4ng cu\u1ed9c Duy T\u00e2n. N\u0103m \u1ea5y c\u0169ng l\u00e0 n\u0103m th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i t\u1ed5 ch\u1ee9c b\u1ea7u c\u1eed H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng Th\u00e0nh ph\u1ed1, m\u1ed9t d\u1ea5u \u1ea5n m\u1edbi trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng ch\u00ednh tr\u1ecb c\u1ee7a c\u00e1c \u0111\u00f4 th\u1ecb thu\u1ed9c \u0111\u1ecba \u1edf n\u01b0\u1edbc ta.<\/p>\n<p align=\"justify\">M\u1edbi r\u1ed3i, trang th\u00f4ng tin n\u00e0y c\u00f3 gi\u1edbi thi\u1ec7u m\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng V\u0129nh \u0111\u0103ng tr\u00ean t\u1edd \u201c\u0110\u0103ng C\u1ed5 T\u00f9ng B\u00e1o\u201d xu\u1ea5t b\u1ea3n \u1edf H\u00e0 N\u1ed9i c\u00e1ch nay \u0111\u00e3 105 n\u0103m. \u0110\u00f3 l\u00e0 b\u00e0i b\u00e1o b\u00e0n \u201cV\u1ec1 vi\u1ec7c b\u1ea7u h\u1ed9i vi\u00ean th\u00e0nh ph\u1ed1\u201d (25-4-2907). \u0110\u1ecdc b\u00e0i b\u00e1o k\u1ec3 chuy\u1ec7n h\u01a1n tr\u0103m n\u0103m tr\u01b0\u1edbc c\u00e1c c\u1ee5 nh\u00e0 ta, nh\u1eefng c\u01b0 d\u00e2n c\u1ee7a th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba, b\u00e0n chuy\u1ec7n v\u1ec1 c\u01a1 quan qu\u1ea3n l\u00fd c\u1ee7a th\u00e0nh ph\u1ed1 c\u0169ng mang l\u1ea1i cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc h\u00f4m nay nh\u1eefng hi\u1ec3u bi\u1ebft th\u00fa v\u1ecb \u0111\u1ec3 nh\u1eadn ra s\u1ef1 \u0111\u1ed5i thay c\u1ee7a th\u1eddi gian l\u1ecbch s\u1eed. V\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u s\u1ef1 h\u00ecnh th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ed9 m\u00e1y \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba c\u0169ng s\u1ebd r\u1ea5t b\u1ed5 \u00edch cho vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng b\u1ed9 m\u00e1y qu\u1ea3n l\u00fd th\u00e0nh ph\u1ed1 ng\u00e0y h\u00f4m nay tr\u01b0\u1edbc m\u1ed9t th\u1ef1c ti\u1ec5n l\u00e0 H\u00e0 N\u1ed9i c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ed1 kh\u00e1c trong c\u1ea3 n\u01b0\u1edbc \u0111\u1ebfn nay v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d ?!<\/p>\n<p align=\"justify\">K\u1ec3 t\u1eeb n\u0103m 1888, vua \u0110\u1ed3ng Kh\u00e1nh \u0111\u00e3 giao cho th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p l\u1eadp nh\u1eefng khu \u0111\u1ea5t nh\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ecba \u1edf H\u00e0 N\u1ed9i, H\u1ea3i Ph\u00f2ng v\u00e0 Tourane (nay l\u00e0 \u0110\u00e0 N\u1eb5ng). Nhu c\u1ea7u ph\u00e1t tri\u1ec3n thu\u1ed9c \u0111\u1ecba khi\u1ebfn th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p kh\u1ea9n tr\u01b0\u01a1ng \u00e1p \u0111\u1eb7t nh\u1eefng h\u00ecnh th\u1ee9c t\u1ed5 ch\u1ee9c ho\u00e0n to\u00e0n m\u1edbi: th\u00e0nh l\u1eadp t\u1ea1i ba n\u01a1i n\u00e0y c\u01a1 ch\u1ebf \u201cth\u00e0nh ph\u1ed1\u201d nh\u01b0 \u1edf ch\u00ednh qu\u1ed1c b\u1eb1ng s\u1eafc l\u1ec7nh do \u0111\u00edch th\u00e2n T\u1ed5ng th\u1ed1ng Ph\u00e1p k\u00fd.<\/p>\n<p align=\"justify\">V\u1edbi th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i, b\u00ean c\u1ea1nh m\u1ed9t quy ho\u1ea1ch h\u1ea1 t\u1ea7ng nh\u1eb1m bi\u1ebfn m\u1ed9t \u0111\u00f4 th\u1ecb c\u1ed5, c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t c\u1ed1 \u0111\u00f4 th\u00e0nh m\u1ed9t th\u00e0nh ph\u1ed1 mang d\u00e1ng d\u1ea5p hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i, lu\u1eadt c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc Ph\u00e1p c\u0169ng thi\u1ebft l\u1eadp t\u1ea1i c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ed1 \u0111\u00f3 m\u1ed9t \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d m\u00e0 h\u1ea1t nh\u00e2n l\u00e0 m\u1ed9t \u201ch\u1ed9i \u0111\u1ed3ng th\u00e0nh ph\u1ed1\u201d. Th\u1ef1c ra, vua \u0110\u1ed3ng Kh\u00e1nh ch\u01b0a k\u1ecbp ban ch\u1ec9 d\u1ee5 \u201cc\u1ea5p \u0111\u1ea5t\u201d th\u00ec T\u1ed5ng th\u1ed1ng Ph\u00e1p \u0111\u00e3 ra s\u1eafc l\u1ec7nh th\u00e0nh l\u1eadp Th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i v\u00e0o ng\u00e0y 19-7-1888 v\u00e0 tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3, t\u1eeb 1885 v\u00ec s\u1ef1 c\u00f3 m\u1eb7t c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p \u1edf khu v\u1ef1c n\u00e0y n\u00ean H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng t\u01b0 v\u1ea5n \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u00e0nh l\u1eadp.<\/p>\n<p align=\"justify\">K\u1ec3 t\u1eeb khi l\u1eadp th\u00e0nh ph\u1ed1 l\u00e0 c\u00f3 ch\u1ee9c th\u1ecb tr\u01b0\u1edfng, th\u01b0\u1eddng do To\u00e0n quy\u1ec1n, sau n\u00e0y l\u00e0 Th\u1ed1ng s\u1ee9 ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh trong c\u00e1c quan ch\u1ee9c d\u00e2n s\u1ef1 ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p, nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 vi\u00ean th\u1ecb tr\u01b0\u1edfng n\u00e0y ph\u1ea3i \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh b\u1ed9 m\u00e1y ch\u00ednh quy\u1ec1n theo nh\u1eefng quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh v\u00e0 s\u1ef1 gi\u00e1m s\u00e1t c\u1ee7a m\u1ed9t H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng Th\u00e0nh ph\u1ed1. H\u1ed9i \u0111\u00f4ng n\u00e0y ban \u0111\u1ea7u g\u1ed3m 12 th\u00e0nh vi\u00ean ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng ng\u01b0\u1eddi \u00c2u (ch\u1ee9ng 4.000 ng\u01b0\u1eddi v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XX), 2 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n cho ng\u01b0\u1eddi Hoa (th\u00e0nh ph\u1ea7n chi ph\u1ed1i ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i trong th\u00e0nh ph\u1ed1) v\u00e0 2 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t. Nh\u01b0ng \u0111\u1ebfn n\u0103m 1907 th\u00ec th\u00e0nh ph\u1ea7n ng\u01b0\u1eddi Hoa b\u1ecb g\u1ea1t b\u1ecf \u0111\u1ec3 d\u00e0nh tr\u1ecdn 4 \u201cgh\u1ebf\u2019 cho ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t.<\/p>\n<p align=\"justify\">B\u00e0i b\u00e1o c\u1ee7a nh\u00e0 v\u1eadn \u0111\u1ed9ng duy t\u00e2n \u0111\u00e3 c\u1ed5 v\u0169 cho cu\u1ed9c b\u1ea7u c\u1eed theo quy c\u00e1ch \u201c\u1edf H\u00e0 N\u1ed9i ta th\u00ec c\u00f3 12 \u00f4ng T\u00e2y v\u00e0 4 \u00f4ng An Nam b\u1edfi t\u1ef1 d\u00e2n th\u00e0nh ph\u1ed1 c\u1eed l\u00ean. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u00e0o c\u00f3 nhi\u1ec1u nh\u00e0 nhi\u1ec1u \u0111\u1ea5t, ho\u1eb7c n\u1ed9p s\u01b0u thu\u1ebf t\u1eeb 15 \u0111\u1ed3ng tr\u1edf l\u00ean, c\u00e1c \u00f4ng khoa m\u1ee5c t\u1eeb 21 tu\u1ed5i tr\u1edf l\u00ean m\u00e0 ng\u01b0\u01a1\u00ec \u1edf th\u00e0nh ph\u1ed1 tin ph\u1ee5c&#8230;\u201d th\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i b\u1ea7u \u201cc\u1ee9 ba n\u0103m l\u1ea1i m\u1ed9t l\u1ea7n b\u1ea7u l\u1ea1i\u201d \u0111\u1ec3 ch\u1ecdn nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m t\u1ed1t g\u1ea1t ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m x\u1ea5u&#8230;<\/p>\n<p align=\"justify\">B\u00e0i b\u00e1o c\u0169ng kh\u00edch l\u1ec7 c\u00e1c v\u1ecb \u1ee9ng c\u1eed l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi An Nam tuy b\u1ecb l\u00e9p v\u1ebf so v\u1edbi c\u00e1c \u00f4ng T\u00e2y khi b\u1ea3o v\u1ec7 l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Nam, nh\u01b0ng v\u1eabn g\u00f3p ph\u1ea7n b\u1ea3o v\u1ec7 v\u00e0 th\u00fac \u0111\u1ea9y nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch chung c\u1ee7a c\u1ea3 th\u00e0nh ph\u1ed1 m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Nam c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c h\u01b0\u1edfng. T\u00e1c gi\u1ea3 c\u0169ng c\u1ea3nh b\u00e1o v\u1ec1 n\u0103ng l\u1ef1c giao thi\u1ec7p v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p \u0111\u00e3 kh\u00f3, \u201cg\u1eb7p ph\u1ea3i \u00f4ng h\u1ed9i vi\u00ean d\u1ed1t c\u00f2n kh\u00e1 nh\u01b0ng v\u00f4 ph\u00fac g\u1eb7p ph\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 mong l\u00e0m quan, mong ph\u1ea9m h\u00e0m m\u1ec1 \u0111ay, th\u00ec c\u00f3 khi ch\u1ec9 h\u1ea1i th\u00e0nh ph\u1ed1&#8230; v\u00ec c\u00e1c \u00f4ng \u1ea5y mu\u1ed1n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u1edfng ph\u1ea9m h\u00e0m th\u00ec t\u1ea5t ph\u1ea3i nh\u00e1c vi\u1ec7c l\u1ee3i d\u00e2n, ch\u1ec9 c\u1ed1t l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o Nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc b\u1eb1ng l\u00f2ng m\u00e0 th\u00f4i\u201d v\u00e0 k\u1ebft lu\u1eadn \u201cC\u1ee9 nh\u01b0 th\u1ebf, th\u00ec c\u00e1i quy\u1ec1n c\u1ee7a b\u1ed1n \u00f4ng h\u1ed9i vi\u00ean m\u00ecnh c\u1eed l\u00ean l\u00e0 to th\u1eadt, nh\u01b0ng quy\u1ec1n \u1ea5y c\u0169ng l\u00e0 h\u00e0ng ph\u1ed1 giao cho, ph\u1ea3i l\u00e0m cho h\u00e0ng ph\u1ed1 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1edd th\u00ec m\u1ea5y x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c quy\u1ec1n d\u00e2n giao cho\u201d&#8230;<\/p>\n<p align=\"justify\">B\u00e0i b\u00e1o c\u00f2n h\u01b0\u1edbng d\u1eabn nh\u1eefng c\u1eed tri \u0111\u1ee7 ti\u00eau chu\u1ea9n (v\u1ec1 t\u00e0i s\u1ea3n v\u00e0 h\u1ecdc l\u1ef1c) tham gia b\u1ecf phi\u1ebfu cho \u0111\u00fang quy c\u00e1ch v\u00e0 g\u1ee3i \u00fd t\u00ean tu\u1ed5i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e1ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea7u. B\u00e0i b\u00e1o th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 m\u1ed9t v\u0103n ki\u1ec7n v\u1eadn \u0111\u1ed9ng tranh c\u1eed bu\u1ed5i s\u01a1 khai c\u1ee7a nh\u1eefng nh\u00e0 Duy t\u00e2n \u0111\u1ed1i v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ef1 ki\u1ec7n c\u1ee7a th\u00e0nh ph\u1ed1.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u0110\u1ecdc l\u1ea1i t\u01b0 li\u1ec7u cho bi\u1ebft, trong cu\u1ed9c b\u1ecf phi\u1ebfu \u0111\u1ea7u ti\u00ean, kh\u00f4ng b\u00e0n \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c b\u1ea7u \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u T\u00e2y, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t \u0111\u1ee7 s\u1ed1 phi\u1ebfu b\u1ea7u l\u00e0 \u0110\u1ed7 Th\u1eadn, m\u1ed9t nh\u00e0 b\u00e1o v\u00e0 chuy\u00ean l\u00e0m s\u00e1ch \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u m\u1ed9t h\u1ed9i d\u1ecbch thu\u1eadt \u0111\u01b0\u01a1ng th\u1eddi. Ph\u1ea3i th\u00eam m\u1ed9t k\u1ef3 b\u1ea7u b\u1ed5 sung m\u1edbi th\u00eam \u0111\u01b0\u1ee3c ba v\u1ecb n\u1eefa l\u00e0 nh\u00e0 doanh nghi\u1ec7p B\u1ea1ch Th\u00e1i B\u01b0\u1edfi, tr\u1ea1ng s\u01b0 \u0110\u1ed7 \u0110\u00ecnh Thu\u1eadt v\u00e0 Tr\u1ea7n Vi\u1ebft So\u00e1n \u0111\u1eafc c\u1eed. Trong s\u1ed1 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng \u0111\u1ee7 phi\u1ebfu c\u00f3 c\u1ea3 c\u1ee5 C\u1eed L\u01b0\u01a1ng V\u0103n Can, \u00f4ng V\u0129nh c\u0169ng tranh c\u1eed nh\u01b0ng r\u1ed3i r\u00fat lui v\u00ec m\u1edbi 25 tu\u1ed5i ch\u01b0a \u0111\u1ee7 27 tu\u1ed5i theo quy \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n<p align=\"justify\">N\u00f3i v\u1ec1 cu\u1ed9c b\u1ea7u c\u1eed H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba, ai c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra m\u1ed9t c\u01a1 ch\u1ebf ch\u00eanh l\u1ec7ch gi\u1eefa \u0111\u1ea1i bi\u1ec3u ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p v\u00e0 Vi\u1ec7t cho th\u1ea5y t\u00ednh ch\u1ea5t th\u1ef1c d\u00e2n ph\u1ee5c v\u1ee5 nh\u1eefng m\u1ee5c ti\u00eau khai th\u00e1c thu\u1ed9c \u0111\u1ecba. Tuy nhi\u00ean, ch\u1ee9c n\u0103ng mang t\u00ednh ch\u1ea5t quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng 16 th\u00e0nh vi\u00ean \u1ea5y l\u1ea1i mang s\u1eafc th\u00e1i d\u00e2n ch\u1ee7 \u0111\u1ed1i v\u1edbi vi\u1ec7c \u0111i\u1ec1u h\u00e0nh v\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng th\u00e0nh ph\u1ed1 khi vi\u00ean th\u1ecb tr\u01b0\u1edfng d\u00f9 do ch\u00ednh quy\u1ec1n ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh nh\u01b0ng l\u1ea1i ph\u1ea3i ch\u1ecbu s\u1ef1 \u0111\u1ecbnh h\u01b0\u1edbng v\u00e0 gi\u00e1m s\u00e1t c\u1ee7a H\u1ed9i \u0111\u1ed3ng th\u00e0nh ph\u1ed1.<\/p>\n<p align=\"justify\">N\u00f3i nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ec3 th\u1ea5y r\u1eb1ng, trong l\u1ecbch s\u1eed \u0111\u00f4 th\u1ecb ph\u1ed5 bi\u1ebfn tr\u00ean to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi ngay t\u1eeb th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay, m\u1ed9t c\u01a1 ch\u1ebf b\u1ea3o \u0111\u1ea3m y\u1ebfu t\u1ed1 \u201cd\u00e2n ch\u1ee7\u201d hi\u1ec3u theo ngh\u0129a l\u00e0 nh\u1eefng kh\u1ebf \u01b0\u1edbc x\u00e3 h\u1ed9i gi\u1eefa nh\u1eefng c\u01b0 d\u00e2n kh\u00f4ng b\u1ecb chi ph\u1ed1i b\u1edfi nh\u1eefng quan h\u1ec7, t\u1eadp qu\u00e1n truy\u1ec1n th\u1ed1ng&#8230; lu\u00f4n l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng ti\u1ec3u bi\u1ec3u. Thi\u1ebfu n\u00f3, qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u00f4 th\u1ecb s\u1ebd&#8230; kh\u00f4ng ra \u0111\u00f4 th\u1ecb.<\/p>\n<p align=\"justify\">Trong h\u01a1n 60 n\u0103m thi\u1ebft l\u1eadp ch\u1ebf \u0111\u1ed9 cai tr\u1ecb thu\u1ed9c \u0111\u1ecba \u1edf n\u01b0\u1edbc ta n\u00f3i chung, th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i n\u00f3i ri\u00eang, c\u01a1 c\u1ea5u \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e2n t\u1ed1 r\u1ea5t quan tr\u1ecdng. Xin d\u1eabn m\u1ed9t chi ti\u1ebft v\u1ec1 s\u1ef1 v\u1eadn h\u00e0nh c\u1ee7a c\u01a1 c\u1ea5u mang t\u00ednh ch\u1ea5t d\u00e2n ch\u1ee7 ngay trong m\u1ed9t \u0111\u00f4 th\u1ecb thu\u1ed9c \u0111\u1ecba: D\u00f9 c\u00e1c th\u1ecb tr\u01b0\u1edfng l\u00e0 do ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u th\u1ef1c d\u00e2n (To\u00e0n quy\u1ec1n hay th\u1ed1ng s\u1ee9) ch\u1ec9 \u0111\u1ecbnh trong s\u1ed1 nh\u1eefng quan ch\u1ee9c d\u00e2n s\u1ef1 thu\u1ed9c quy\u1ec1n, nh\u01b0ng s\u1ee9c \u00e9p v\u00e0 s\u1ef1 v\u1eadn h\u00e0nh quy\u1ec1n l\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng th\u00e0nh ph\u1ed1 trong \u0111\u00f3 c\u00f3 4 \u0111\u1ea1i di\u1ec7n ng\u01b0\u1eddi b\u1ea3n x\u1ee9 \u0111\u00e3 bu\u1ed9c ch\u00ednh quy\u1ec1n thu\u1ed9c \u0111\u1ecba ph\u1ea3i \u0111\u00e1p \u1ee9ng c\u00e1c y\u00eau c\u1ea7u c\u1ee7a c\u01b0 d\u00e2n s\u1ed1ng trong th\u00e0nh ph\u1ed1. Do v\u1eady m\u00e0 ch\u1ec9 trong v\u00f2ng 60 n\u0103m (1885-1945), theo th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u00e3 c\u00f3 t\u1edbi&#8230; 49 l\u1ea7n thay \u0111\u1ed5i th\u1ecb tr\u01b0\u1edfng.<\/p>\n<p align=\"justify\">Ch\u00ednh nh\u1edb c\u00e1i c\u01a1 ch\u1ebf \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d \u1ea5y \u0111\u00e3 t\u1ea1o n\u00ean m\u1ed9t th\u00e0nh ph\u1ed1 H\u00e0 N\u1ed9i th\u1ef1c s\u1ef1 c\u1ea3 v\u1ec1 quy ho\u1ea1ch h\u1ea1 t\u1ea7ng, k\u1ebft c\u1ea5u t\u1ed5 ch\u1ee9c c\u01b0 d\u00e2n&#8230; v\u00e0 trong ch\u1eebng m\u1ef1c n\u00e0o \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra m\u1ed9t l\u1ed1i s\u1ed1ng th\u1ecb d\u00e2n hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i v\u1edbi h\u1ec7 th\u1ed1ng lu\u1eadt ph\u00e1p, t\u1ea1o th\u00e0nh nh\u1eefng t\u1eadp qu\u00e1n v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i l\u00e0 m\u1ed9t \u201cv\u0103n ho\u00e1 \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u0110\u00e1ng ti\u1ebfc c\u00e1i c\u01a1 ch\u1ebf \u1ea5y \u0111\u00e3 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp thu k\u1ec3 t\u1eeb khi ch\u00fang ta ti\u1ebfp qu\u1ea3n th\u00e0nh ph\u1ed1 (ch\u1ee7 y\u1ebfu t\u1eeb n\u0103m 10-1954). M\u1ed9t c\u01a1 ch\u1ebf \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n nh\u00e2n d\u00e2n\u201d ph\u1ed5 qu\u00e1t cho c\u1ea3 \u0111\u00f4 th\u1ecb l\u1eabn n\u00f4ng th\u00f4n c\u00f9ng v\u1edbi nh\u1eefng ch\u00ednh s\u00e1ch c\u00f3 ph\u1ea7n k\u00edch th\u00edch xu h\u01b0\u1edbng \u201cn\u00f4ng th\u00f4n h\u00f3a th\u00e0nh th\u1ecb\u201d l\u1ea5n \u00e1t \u0111\u00e3 l\u00e0m cho nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c \u0111\u1ea7u t\u01b0 to l\u1edbn v\u1ec1 quy ho\u1ea1ch v\u00e0 x\u00e2y d\u1ef1ng h\u1ea1 t\u1ea7ng tuy c\u00f3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng th\u00e0nh t\u1ef1u nh\u1ea5t \u0111\u1ecbnh m\u00e0 th\u00e0nh ph\u1ed1&#8230; v\u1eabn kh\u00f4ng ra th\u00e0nh ph\u1ed1.<\/p>\n<p align=\"justify\">Gi\u1edd \u0111\u00e2y nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi c\u1ee9 m\u1ea3i m\u00ea \u0111i t\u00ecm c\u00e1i \u201cthanh l\u1ecbch c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Tr\u00e0ng An\u201d. L\u1ea5y \u0111\u00e2u ra t\u01b0 li\u1ec7u m\u00e0 h\u00ecnh dung v\u1ec1 c\u00e1i \u00fd ni\u1ec7m m\u01a1 h\u1ed3 \u1ea5y. Nh\u01b0ng ho\u00e0n to\u00e0n c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra m\u1ed9t phong th\u00e1i, m\u1ed9t t\u00ednh c\u00e1ch H\u00e0 N\u1ed9i trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng \u0111\u00f4 th\u1ecb th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba v\u1edbi nhi\u1ec1u nh\u00e2n t\u1ed1 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng c\u00f2n th\u00edch h\u1ee3p th\u1eadm ch\u00ed ph\u1ea3n \u0111\u1ed9ng v\u1ec1 m\u1eb7t ch\u00ednh tr\u1ecb do thu\u1ed9c t\u00ednh th\u1ef1c d\u00e2n c\u1ee7a ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u0169, nh\u01b0ng l\u1ea1i l\u00e0 m\u1ed9t di s\u1ea3n phong ph\u00fa \u0111\u00e1ng th\u1eeba k\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed9t n\u1ec1n t\u1ea3ng v\u0103n h\u00f3a \u0111\u00f4 th\u1ecb tr\u00ean c\u01a1 s\u1edf ti\u1ebfp nh\u1eadn v\u0103n minh T\u00e2y ph\u01b0\u01a1ng m\u00e0 v\u1eabn gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u n\u1ec1n n\u1ebfp t\u1ed1t \u0111\u1eb9p c\u1ee7a truy\u1ec1n th\u1ed1ng.<\/p>\n<p align=\"justify\">\u0110\u1ecdc b\u1ea3n d\u1ef1 th\u1ea3o \u201cLu\u1eadt Th\u1ee7 \u0111\u00f4\u201d l\u1ea7n th\u1ee9 hai r\u1ed3i, ch\u1ec9 th\u1ea5y \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng gi\u1ea3i ph\u00e1p \u0111\u1eb7c th\u00f9 v\u00e0 \u0111\u1eb7c quy\u1ec1n cho H\u00e0 N\u1ed9i, b\u00e0n v\u1ec1 vi\u1ec7c h\u1ea1n ch\u1ebf c\u01b0 d\u00e2n ngo\u1ea1i t\u1ec9nh v\u00e0 cho r\u1eb1ng \u0111\u00f3 l\u00e0 ngu\u1ed3n g\u1ed1c nh\u1eefng b\u1ee9c x\u00fac, suy tho\u00e1i c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng \u0111\u00f4 th\u1ecb; ho\u1eb7c d\u00f9ng bi\u1ec7n ph\u00e1p \u201cph\u1ea1t n\u1eb7ng\u201d \u0111\u1ec3 t\u1ea1o ra d\u00e1ng v\u00f3c v\u0103n minh c\u1ee7a th\u1ee7 \u0111\u00f4&#8230; trong khi \u0111\u00f3 d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 kh\u00f4ng b\u00e0n \u0111\u1ebfn c\u00e1i c\u01a1 ch\u1ebf quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a c\u01a1 c\u1ea5u ch\u00ednh quy\u1ec1n th\u00edch h\u1ee3p, tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft l\u00e0 m\u1ed9t ch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb, sau \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t ch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb c\u1ee7a th\u1ee7 \u0111\u00f4 m\u1ed9t qu\u1ed1c gia.<\/p>\n<p align=\"justify\">R\u1ea5t c\u1ea7n \u0111\u1ebfn m\u1ed9t c\u00e1ch suy ngh\u0129 c\u0103n c\u01a1, v\u1edbi nh\u1eefng b\u1eb1ng ch\u1ee9ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ecbch s\u1eed tr\u1ea3i nghi\u1ec7m tr\u00ean \u0111\u1ecba b\u00e0n Th\u1ee7 \u0111\u00f4 h\u00f4m nay, d\u00f9 c\u1ee7a th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba, m\u1ea5t n\u01b0\u1edbc. V\u00ec l\u1ebd \u0111\u01a1n gi\u1ea3n \u201cch\u00ednh quy\u1ec1n \u0111\u00f4 th\u1ecb\u201d v\u1edbi h\u1ea1t nh\u00e2n d\u00e2n ch\u1ee7 c\u1ee7a n\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t gi\u00e1 tr\u1ecb chung c\u1ee7a s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n x\u00e3 h\u1ed9i.<\/p>\n<p align=\"justify\">S\u1ef1 li\u00ean t\u01b0\u1edfng t\u1eeb m\u1ed9t b\u00e0i b\u00e1o b\u00e0n v\u1ec1 \u201ch\u1ed9i \u0111\u1ed3ng th\u00e0nh ph\u1ed1\u201d th\u1eddi thu\u1ed9c \u0111\u1ecba c\u00e1ch d\u00e2y h\u01a1n m\u1ed9t th\u1ebf k\u1ef7 v\u1edbi nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111ang n\u00f3ng b\u1ecfng tr\u00ean ti\u1ebfn tr\u00ecnh ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a Th\u1ee7 \u0111\u00f4 X\u00e3 h\u1ed9i ch\u1ee7 ngh\u0129a h\u00f4m nay, qu\u1ea3 th\u1ef1c c\u00f3 m\u1ed9t kho\u1ea3ng c\u00e1ch r\u1ea5t xa v\u1ec1 th\u1eddi gian v\u00e0 nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i l\u1ecbch s\u1eed. Nh\u01b0ng n\u00f3 s\u1ebd r\u1ea5t g\u1ea7n n\u1ebfu ta lu\u00f4n quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn t\u00ednh k\u1ebf th\u1eeba c\u1ee7a nh\u1eefng gi\u00e1 tr\u1ecb v\u0103n h\u00f3a<\/p>\n<p align=\"justify\"><b>D\u01b0\u01a1ng Trung Qu\u1ed1c<\/b><\/p>\n<p align=\"justify\"><i>B\u00e0i \u0111\u0103ng tr\u00ean b\u00e1o Lao \u0111\u1ed9ng cu\u1ed1i tu\u1ea7n, s\u1ed1 ra th\u1ee9 6, ng\u00e0y 27\/7\/2012<\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Quan t\u1ed5ng \u0111\u1ed1c v\u00e0 b\u1ed9 m\u00e1y cai tr\u1ecb l\u1ed7i th\u1eddi c\u1ee7a x\u00e3 h\u1ed9i truy\u1ec1n th\u1ed1ng H\u01a1n th\u00e1ng nay, tr\u00ean m\u1ea1ng xu\u1ea5t hi\u1ec7n m\u1ed9t website mang t\u00ean \u201ctannamtu.com\u201d, l\u00e0 chuy\u00ean trang d\u00e0nh vi\u1ebft v\u1ec1 nh\u00e2n v\u1eadt Nguy\u1ec5n V\u0103n V\u0129nh, nh\u00e0 canh t\u00e2n \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XX v\u1ed1n c\u00f3 m\u1ed9t b\u00fat danh mang t\u00ean \u201cT\u00e2n Nam T\u1eed\u201d, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":663,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[41,44],"tags":[105,42],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/wp-content\/uploads\/2014\/07\/120727_hicaxhitruynthng_thumb.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=664"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1439,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/664\/revisions\/1439"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/663"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tannamtu.id.vn\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}